BAZ: de verplichte arbeidsongeschiktheidsverzekering voor zelfstandigen
De Wet basisverzekering arbeidsongeschiktheid zelfstandigen (BAZ) is relevant voor alle IB-ondernemers (winst uit onderneming), ongeacht of zij wel of geen arbeidsongeschiktheidsverzekering hebben. De invoering wordt rond 2030 verwacht. Dat lijkt nog ver weg, maar u heeft op dit moment nog de mogelijkheid om te kiezen voor een eigen arbeidsongeschiktheidsverzekering met betere dekking ten opzichte van de BAZ. Daarbij worden in 2026 door de overheid al enkele keuzes bepaald. Het is dus essentieel om u er nu al in te verdiepen.
Wat is de BAZ?
De overheid werkt aan een nieuwe, verplichte arbeidsongeschiktheidsverzekering voor alle zelfstandigen: de Wet basisverzekering arbeidsongeschiktheid zelfstandigen (BAZ).
De regeling geldt voor alle IB-ondernemers, dus ook voor zzp’ers.
De BAZ geeft een basisuitkering als u door ziekte of een ongeval niet meer kunt werken. De uitkering is maximaal het minimumloon en start na twee jaar arbeidsongeschiktheid. Het UWV is verantwoordelijk voor de uitvoering.
Bij de BAZ is er recht op een basisuitkering als u geen algemeen geaccepteerd werk kunt verrichten waarmee het wettelijk minimumloon kan worden verdiend. Dat betekent dat factoren zoals uw eigen beroep, uw werkervaring of uw eerdere inkomen hierbij geen rol spelen. Dit is meteen een belangrijk verschil met de huidige arbeidsongeschiktheidsverzekering. Daarbij vindt de beoordeling vaak plaats op basis van beroepsarbeidsongeschiktheid. Oftewel u kunt een uitkering krijgen zodra u uw eigen werk niet meer kunt uitvoeren, ook als dat gedeeltelijk is.
Waarom komt de BAZ er?
Veel zelfstandigen hebben nu geen arbeidsongeschiktheidsverzekering. Daardoor kunnen zij bij langdurige ziekte zonder inkomen komen te zitten of in de bijstand terechtkomen.
Met de BAZ wil de overheid zorgen dat:
- iedere zelfstandige bij arbeidsongeschiktheid minimaal een basisuitkering krijgt;
- er geen medische selectie is, zodat iedereen verzekerd kan worden;
- de verschillen in zekerheid tussen werknemers en zelfstandigen kleiner worden.
Wanneer gaat de BAZ in?
De overheid heeft de ingangsdatum nog niet vastgesteld. De invoering wordt rond 2030/2031 verwacht, maar dit is nog geen officiële datum en kan wijzigen.
Ook komt er, waarschijnlijk in 2026, een peildatum. Deze datum bepaalt of uw huidige AOV onder de overgangsregeling valt en u die mogelijk mag behouden.
Belangrijke kenmerken
De belangrijkste onderdelen van de nieuwe basisverzekering zijn:
- Wachttijd: 2 jaar (104 weken) voordat de uitkering ingaat.
- Uitkering: 70% van uw inkomen, tot maximaal het wettelijk minimumloon.
- Uitkeringsduur: tot de AOW-leeftijd.
- Premiepercentage: ongeveer 5,4% van uw winst uit onderneming.
- Maximale premie: ongeveer € 171,- per maand (indicatief, gebaseerd op de huidige minimumloonberekening).
- Geen medische selectie: iedereen wordt geaccepteerd, ook met een medische voorgeschiedenis.
- Toets arbeidsgeschiktheid: er is pas recht op uitkering als u minder dan het minimumloon kunt verdienen.
Let op! Deze kenmerken komen uit het wetsvoorstel en kunnen nog wijzigen.
De belangrijkste verschillen tussen de BAZ en een private AOV in één oogopslag
Deze tabel laat de belangrijkste verschillen zien. Welke regeling in uw geval geldt of het beste past, hangt af van uw eigen situatie. Onze adviseurs leggen dit graag uit.
| Onderdeel | BAZ (basisverzekering) | AOV (verzekering die u zelf bij een verzekeraar afsluit) |
| Uitkering | 70% van het inkomen tot max. het minimumloon | Dekking vaak hoger: hoogte kiest u zelf |
| Start uitkering | Na 2 jaar (104 weken) | Vrij te kiezen: vanaf 14 dagen tot 2 jaar |
| Medische beoordeling | Geen
Iedereen wordt geaccepteerd |
Wel
Uitsluitingen mogelijk |
| Dekking bij gedeeltelijke arbeidsongeschiktheid | Geen
Alleen recht bij volledige arbeidsongeschiktheid |
Vaak wel
Uitkering meestal vanaf 25% arbeidsongeschiktheid |
| Arbeidsongeschiktheidscriterium | Geen algemeen geaccepteerd werk kunnen verrichten waarmee het minimumloon wordt verdiend (beroep, ervaring en inkomen spelen geen rol) | Meestal beroepsarbeidsongeschiktheid: uw eigen werk niet meer kunnen doen |
| Uitkeringsduur | Tot AOW-leeftijd | Zelf te kiezen eindleeftijd (bijv. 60/65/68/AOW) |
| Premie | Vast maximum per maand (ca. 5,4% van de winst) | Afhankelijk van beroep, leeftijd, dekking en gezondheid |
| Flexibiliteit / maatwerk | Geen: voorwaarden staan vast | Groot: u kiest dekking, wachttijd, eindleeftijd, indexatie en AO-criterium |
Wat betekent dit voor uw eigen AOV?
Heeft u al een arbeidsongeschiktheidsverzekering (AOV)? Dan kunt u die blijven gebruiken als de polis voldoet aan de voorwaarden voor vrijstelling.
Er zijn twee situaties:
1. Uw AOV is afgesloten vóór de peildatum (overgangsregeling)
Bestaande AOV’s kunnen vrijstelling krijgen als onder andere:
- de polis vóór de peildatum is afgesloten;
- de eindleeftijd minimaal 55 jaar is;
- de uitkeringsduur doorloopt tot die eindleeftijd;
- de wachttijd maximaal 24 maanden is.
Medische uitsluitingen en het verzekerd bedrag spelen in deze regeling géén rol.
2. Uw AOV is afgesloten ná de peildatum (opt-outregeling)
Nieuwe AOV’s moeten aan strengere eisen voldoen, zoals:
- dekking van minimaal 70% van uw inkomen, tot het minimumloon;
- uitkering vanaf 25% arbeidsongeschiktheid;
- geen medische uitsluitingen;
- wachttijd van maximaal 24 maanden;
- uitkeringsduur tot de AOW-leeftijd;
- premie minimaal gelijk aan de BAZ-premie.
Belangrijk
Wat als u nu geen AOV heeft?
Dan bent u op dit moment onverzekerd bij langdurige arbeidsongeschiktheid. Als de BAZ ingaat, moet u verplicht deelnemen. Wilt u meer zekerheid of een hogere dekking dan de BAZ biedt? Dan kunt u overwegen nu alsnog een AOV af te sluiten die (nu of later) mogelijk voldoet aan de voorwaarden voor vrijstelling.
- Heeft u een AOV?
Laat toetsen of uw polis voldoet aan de voorwaarden vóór de peildatum en (indien relevant) aan de strengere opt-outregels. - Heeft u geen AOV?
Bepaal of u meer zekerheid wilt dan de basisuitkering van de BAZ. - Wilt u keuzevrijheid houden?
Bekijk dan op tijd welke opties voor u mogelijk zijn.
Onze adviseurs controleren graag of uw verzekering straks voldoet of welke opties u heeft als u geen AOV heeft. Neem contact met ons op.
Belangrijke kanttekening
De overheid heeft nog geen definitieve ingangsdatum, peildatum of voorwaarden vastgesteld. Verzekeraars verwachten dat de peildatum in het eerste kwartaal van 2026 wordt vastgesteld.
Alle informatie is daarom onder voorbehoud. Deze pagina wordt bijgewerkt zodra er nieuwe besluiten zijn.
We regelen het voor u
- Advies op maat
- Persoonlijk contact
- Samen met een adviseur
Selecteer uw kantoor
Voor directe contactgegevens.
Aalsmeer
- Zwarteweg 88
- 1431 VM Aalsmeer
- 0297-23 44 44
- Uw kantoor Aalsmeer
- 0297-23 44 44
Alkmaar
- Arcadialaan 28-C
- 1813 KN Alkmaar
- 072-576 57 65
- Uw kantoor Alkmaar
- 072-576 57 65
Apeldoorn
- Boogschutterstraat 1
- 7324 AE Apeldoorn
- 055-368 34 00
- Uw kantoor Apeldoorn
- 055-368 34 00
Breda
- Rithmeesterpark 48
- 4838 GZ Breda
- 076-530 55 55
- Uw kantoor Breda
- 076-530 55 55
Capelle aan den IJssel
- Rivium Quadrant 241
- 2909 LC Capelle aan den IJssel
- 010-272 43 00
- Uw kantoor Capelle aan den IJssel
- 010-272 43 00
Den Bosch
- Europalaan 28-C
- 5232 BC 's-Hertogenbosch
- 073-548 14 70
- Uw kantoor Den Bosch
- 073-548 14 70
Eindhoven
- Beemdstraat 16
- 5652 AB Eindhoven
- 040-294 84 74
- Uw kantoor Eindhoven
- 040-294 84 74
Enschede
- Zuiderval 94-3
- 7543 EZ Enschede
- 053-432 48 00
- Uw kantoor Enschede
- 053-432 48 00
Groningen
- Paterswoldseweg 810
- 9728 BM Groningen
- 050-36 57 500
- Uw kantoor Groningen
- 050-36 57 500
Heerhugowaard
- J. Duikerweg 5
- 1703 DH Heerhugowaard
- 072-576 57 65
- Uw kantoor Heerhugowaard
- 072-576 57 65
Nederweert
- Hulsenweg 19
- 6031 SP Nederweert
- 0495-58 48 47
- Uw kantoor Nederweert
- 0495-58 48 47
Rijswijk
- Veraartlaan 6
- 2288 GM Rijswijk
- 070-340 90 90
- Uw kantoor Rijswijk
- 070-340 90 90
Roermond
- Buitenop 9
- 6041 LA Roermond
- 0475-33 35 36
- Uw kantoor Roermond
- 0475-33 35 36
Sneek
- Oosterom 11
- 8602 DE Sneek
- 0515-23 89 77
- Uw kantoor Sneek
- 0515-23 89 77
Utrecht
- Daltonlaan 600
- 3584 BK Utrecht
- 030-691 68 44
- Uw kantoor Utrecht
- 030-691 68 44